15 yaş altına sosyal medya yasağı başlıyor! Yeni kurallar 1 Kasım’da yürürlüğe giriyor
Türkiye’de 15 yaşını doldurmamış çocuklara sosyal ağ hizmeti sunulmasını engelleyen yeni uygulama 1 Kasım’da başlıyor. Yaş doğrulaması e-Devlet üzerinden oluşturulacak belirteçle yapılacak. Uzmanlar ise sahte doğrulama bağlantıları üzerinden gerçekleştirilebilecek dolandırıcılık girişimlerine karşı aileleri uyarıyor.
Türkiye’de sosyal medya kullanımına yönelik yaş sınırı uygulamasında yeni dönem başlıyor. 1 Kasım itibarıyla 15 yaşını doldurmamış çocukların sosyal medya hesabı açmasına izin verilmeyecek. Mevcut hesaplar da yaş doğrulamasının ardından kapatılacak. Yeni sistemde ebeveyn izni, 15 yaş altındaki çocukların sosyal ağ hizmetlerinden yararlanabilmesi için yeterli olmayacak.
Düzenlemeyle birlikte sosyal medya platformlarına yaş doğrulama, çocuk hesaplarını sınırlandırma ve ebeveyn denetim araçları sunma yükümlülükleri getiriliyor. Uygulamanın en dikkat çeken yönlerinden biri ise platformların kullanıcıların kimlik bilgileri yerine yalnızca yaşlarını doğrulamasının hedeflenmesi.
Yaş doğrulaması e-Devlet üzerinden yapılacak
Yeni sistem kapsamında kullanıcılar e-Devlet üzerinden bir yaş doğrulama belirteci oluşturacak. Oluşturulan belirteç ilgili sosyal medya platformuna iletilecek. Bu yöntemle kullanıcının adı, T.C. kimlik numarası veya doğum tarihi gibi kişisel bilgilerinin platformlarla paylaşılmaması amaçlanıyor.
Yaş doğrulamasında 15 yaşından küçük olduğu tespit edilen kişilerin yeni hesap açma talepleri kabul edilmeyecek. Mevcut hesaplar ise kullanıcıya bilgi verilmesinin ardından kapatılacak. Kapatılan hesaplara ait verilerin de silinmesi öngörülüyor.
15-17 yaş grubuna da sınırlama getiriliyor
Düzenleme yalnızca 15 yaş altındaki çocukları kapsamıyor. 15-17 yaş grubundaki kullanıcılar için de sosyal medya hesaplarında çeşitli güvenlik önlemleri uygulanacak.
Bu yaş grubundaki hesaplarda takipçi ve takip edilen listeleri diğer kullanıcılara gösterilmeyecek. Hesaplar başkalarına takip önerisi olarak sunulamayacak. Canlı yayın özelliği kullanılamayacak ve kişiselleştirilmiş reklam gösterilmeyecek.
Ayrıca yalnızca çocuğun takip ettiği hesapların doğrudan mesaj gönderebilmesi öngörülüyor. Platformların, çocukların paylaşımlarından ekran görüntüsü alınmasını engellemeye yönelik teknik tedbirler geliştirmesi de gerekecek.
Ailelere çocuk hesaplarını kontrol etme imkanı sunulacak
Sosyal medya platformları, ebeveynlerin çocuklarının hesaplarını daha yakından takip edebilmesi için çeşitli kontrol araçları sağlamakla yükümlü olacak.
Bu kapsamda ailelerin çocuklarının sosyal medya kullanım sürelerini izlemesi ve sınırlandırması, satın alımlar için onay vermesi, harcama limitleri belirlemesi ve konum paylaşımını yönetmesi mümkün olacak. Hesap ayarlarının ebeveyn kontrolüne açılması da düzenlemenin öne çıkan başlıkları arasında bulunuyor.
Sahte yaş doğrulama bağlantılarına dikkat!
Yeni uygulama öncesinde siber güvenlik uzmanları, dolandırıcılık girişimlerine karşı aileleri uyarıyor. Özellikle hesapların kapatılacağı veya ebeveyn onayı gerektiği gerekçesiyle gönderilebilecek sahte bağlantıların tehlike oluşturabileceği belirtiliyor.
Saldırganların çocukları sahte platformlara veya e-Devlet giriş ekranlarını taklit eden internet sitelerine yönlendirebileceğine dikkat çekiliyor. Bu yöntemle çocukların şifreleri, kimlik bilgileri ve ailelerine ait kişisel veriler ele geçirilmeye çalışılabilir.
Cyberarts CEO’su Erdem Eriş, ailelerin çocuklarına herhangi bir bağlantıya tıklamadan veya ödeme yapmadan önce birlikte kontrol etme alışkanlığı kazandırması gerektiğini belirtti. Eriş, çocukların şüpheli bir durumla karşılaştıklarında ailelerinden yardım istemekten çekinmemelerinin önemli bir güvenlik önlemi olduğunu vurguladı.
Platformlara küresel cirolarının yüzde 3'üne kadar ceza
Kurt Gürler Kurucu Ortağı Kıdemli Avukat Özlem Kurt, yeni düzenlemenin sosyal medya platformlarına önemli sorumluluklar getirdiğini belirtti.
Kurallara aykırı hareket eden platformlara bir önceki takvim yılındaki küresel cirolarının yüzde 3'üne kadar idari para cezası uygulanabileceğini aktaran Kurt, ihlalin sürmesi halinde reklam yasağı ve internet bant genişliğinin yüzde 90'a kadar daraltılması gibi yaptırımların da gündeme gelebileceğini ifade etti.
Kurt'un verdiği bilgilere göre günlük erişimi 10 milyondan fazla olan sosyal ağ sağlayıcılarının, gecikmesinde sakınca bulunan durumlarda verilen belirli erişim kararlarını en geç bir saat içinde uygulaması gerekecek.
Yeni düzenleme kapsamında sosyal medya kullanan 15 yaş altındaki çocuklara veya ebeveynlerine doğrudan yeni bir para cezası getirilmezken, yükümlülüklerin yerine getirilmesinden platformlar sorumlu tutulacak.
TÜİK verileri çocukların sosyal medya kullanımını ortaya koydu
Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre 6-15 yaş grubundaki çocukların yüzde 66,1'i, 11-15 yaş grubundakilerin ise yüzde 79'u sosyal medya kullanıyor.
Kaynak metinde yer verilen hesaplamaya göre 6-15 yaş grubundaki 12,67 milyon çocuğun yaklaşık 8,3 milyonu sosyal medya kullanıyor.
Mevcut hesapların da 31 Mart 2027 tarihine kadar en az bir kez yaş doğrulamasından geçirilmesi planlanıyor. Böylece yeni sistemin mevcut kullanıcı hesaplarını da kapsayan bir geçiş süreciyle uygulanması hedefleniyor.
