Kişisel verilere en çok hangi şirketler erişebilir ve bu durumun sonuçları neler olabilir?

Bu makalede kişisel bilgilere en çok erişen şirketlerden örnekler verilmiş ve bu verilerin şirketlerin elinde olmasının olası sonuçları üzerinde durulmuştur.

16 Ağustos 2021 23:38 Teknoloji
Kişisel verilere en çok hangi şirketler erişebilir ve bu durumun sonuçları neler olabilir?

Dünyanın en büyük markalarının hangi kişisel verilere eriştiğini ve hangi şirketin kişiler hakkında en çok bilgi sahibi olduğu merak edilmektedir.

Hangi markalar kişileri hedeflemek için tuhaf ve harika bilgiler kullanabilir? Dünyanın en çok kullanılan uygulamalarından bazılarını ve kişilerden aldıkları verileri derleyerek, kimliği potansiyel olarak en çok kullanabilecek şirketler göz önüne çıkmıştır.

Bir web sitesini daha erken görebilmek için herhangi bir bilgiyi okumadan bir çerez açılır penceresinde 'kabul et'i tıklanmaktadır. O küçük kutular sayesinde bu bilgiler paylaşılmaktadır.

Ancak çerez açılır pencereleri web sitelerine gerçekte neye erişim sağlar? 'Kabul et tuşuna her tıklandığında hangi verilerden vazgeçilmektedir ve bundan en çok hangi işletmeler yararlanabilir?

Şirketler gerçekte hangi verileri toplayabilir?

Şirketlerin toplayabileceği veri türleri; isim, doğum tarihi ve e-posta adresi gibi evcil hayvanlar, hobiler, boy, kilo ve hatta neler yapmaktan hoşlanıldığı gibi daha belirsiz olana kadar çok çeşitli veriler olabilmektedir. Ayrıca banka bilgileri, sosyal medya hesapları ve bu hesaplarda paylaşılan verilere olan bağlantıları da saklayabilmektedirler.

Bu verileri nasıl kullanabilecekleri, ne tür bir işletme olduklarına bağlı olarak farklılık gösterecektir, ancak genellikle hedefli reklamcılık ve web sitesi yönetimi ile birlikte bir kullanım yoluna gitmektedirler.

Yüzünüzü, sesinizi ve çevrenizi toplayan şirketler

Şirketlerin peşinde olduğu şey sadece kişisel veri değildir - bazıları oturum açmaya yardımcı olması için görüntü ve ses tanıma gibi şeyleri kullanarak kişisel görünümü yakalamak istiyor. Araştırmada veri toplayan tüm markaların yüzde 6,25'inin saklama seçeneği vardı AirBnB, Instagram, Facebook ve TikTok gibi şirketler bunların başında gelmektedir.

TikTok veya Instagram filtresi her kullanıldığında, benzerlerinin bir resmini oluşturmak için yüz hareketleri izlenir. Bazı eğlenceli sonuçlar doğursa da, bu şirketlerin bu bilgiyi yakalamasına ve bunu toplamasına olanak tanır.  

Diğerleri, yalnızca yüzün bir resminden daha ileri giderek, tüm resim kitaplığına erişim talep eder. Bu görselleri, reklamları özellikle ilgi alanlarına göre uyarlamak, spor, müzik, gece eğlenceleri ve katılınan etkinliklerin görüntülerini takip ederek kişiye gerçekten kişiselleştirilmiş bir deneyim sunmak için kullanabilirler.  

Bazı markalar sesin nasıl olduğunu bilmek bile ister. Ses tanıma, belirli hesaplarda oturum açmayı hızlandırmak için kullanılabilir ve markaların yüzde 4,17'si sesi daha sonra kullanmak üzere sakladığını bildirmiştir.  

Twitter, Spotify ve Clubhouse gibi markaların hepsi bunu yapabilir ve çok şüpheli görünmese de yanlış ellere geçerse çok kişisel bilgilere erişmek için kullanılabilir.  

Markalar görüntü ve ses verileriyle ne yapabilir?

Ses ve yüz tanıma, birçok bankayı arandığı zaman güvenilen bir şeydir. Hesaba giriş yapmayı kolaylaştırır, şifreyi veya gizli cevabı hatırlamaya gerek kalmaz. Bununla birlikte, bazı markalar kişinin suretini, sesini, doğum tarihini, adresini ve e-posta adresini toplarken, bilgisayar korsanları kişi bile bilmeden bankaya erişmek için yeterli bilgiye sahip olabilirler.  

Bunu para çekmek, ödeme yapmak ve hatta isme düzenlenmiş yeni bir kredi kartı çıkarmak için kullanabilirler. Kendilerini tıpkı banka hesabının sahibi gibi gösterebilirler.   

Bu durumdan bankanın hiçbir şüphesi olmayacak ve bu durumu fark etmek ise hesap bir sonraki defa kontrol edildiğinde olacaktır.  

Sosyal medya herkesten daha fazla veri toplar

Facebook, belki de şaşırtıcı olmayan bir şekilde, veri toplayıcılar listesinin başında yer alıyor. Bir sosyal ağ olarak, kişiye arkadaş tavsiye edebilmesi, insanlara doğum günü olduğunu bildirebilmesi, katılmak için gruplar önerebilmesi ve en önemlisi kişiye reklam verebilmesi için tüm ayrıntılara erişmek önemlidir. 

Reklamlar, Facebook'un parasını en iyi şekilde elde etmesinin yöntemidir. E-posta adresi ve doğum tarihi gibi olağan bilgilerin yanı sıra, farkında olunmayan bir sürü şeyi de toplar.

Aslında, bir işletmenin yasal olarak kişi hakkında toplayabileceği tüm verilerin yüzde 79,49'unu Facebook sadece tek başına toplamaktadır.

Listenin devamında ise Instagram geliyor. Facebook'a ait uygulama, hobiler, boy, kilo gibi mevcut tüm verilerin yüzde 69,23'ünü toplar. Ana şirketi facebook gibi Instagram da bu bilgileri diğer hesapların reklamını yapmak ve önermek için kullanabilir. 

Geçtiğimiz yıl boyunca birçok viral sansasyon oluşturan TikTok’sa; yüz tanıma, ses verileri ve görüntü kitaplığı dahil olmak üzere kişiyle ilgili mevcut verilerin yüzde 46,15'ini toplamaktadır.

Spotify, ne dinlemek gerektiğine karar vermek için kişinin sosyal medyasını, ilgi alanlarını ve çalma listelerini kullanır

Müzik uygulaması Spotify, ilgi alanlarını ve hobileri anlamak için sosyal medya profillerini inceleyerek kişinin tüm verilerinin yüzde 35,90'ını toplar. 

Ayrıca, dinlenilen müziği de tanır ve sevilen türe göre çalma listeleri oluşturur. Spotify'ın yıl sonu özetleri, dinlenilen tüm şarkıları içerir ve son 12 ayın hitlerine bakmaya olanak tanır.

Aynı şekilde Netflix de izlenilen dizilerin türünü bilir, böylece benzer içerikler önerebilir. Programlara, daha önce görülenlere bağlı olarak onlardan ne kadar keyif alınabileceğini görmeyi sağlayan bir eşleşme derecesi verir. Topladığı veriler kişiye daha iyi bir kullanıcı deneyimi sunmak için tasarlanmıştır.

Spotify ve Netflix, insanların umursamadığı iyi veri toplama örnekleridir. Çoğu sitede olduğu gibi bu bilgiler, deneyimi daha iyi hale getirmek ve platformu ihtiyaçlara göre uyarlamak için kullanılmaktadırlar.

Verilerin bu şekilde açıkta olması insanlar için bir risk oluşturabilir mi?

İşletmelerle paylaşılan veri zenginliği göz önüne alındığındığında kişilerin haklarında gizli kalmasını tercih ettiği bazı şeylerin ortaya çıktığını görmek sürpriz olmamalıdır. Ancak GDPR (ve bazı çok güvenli siber güvenlik yazılımları) sayesinde şirketlerin bu verilerle yapabilecekleri oldukça sınırlıdır. Pazarlama yapmanın ve web sitelerini yönetmek için verileri kullanmak dışında işletmeler bunun daha fazlasını yapamamaktadırlar. Veriler, şirketlerin kaydolmak zorunda olduğu politikalar tarafından korunmaktadır ve bu kuralları ihlal etmeleri durumunda büyük para cezaları ile karşı karşıya kalabilmektedirler.

 

HABERE YORUM KAT
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Önceki ve Sonraki Haberler