Sosyal Anksiyete Bozukluğu (Sosyal Fobi)

Sosyal Anksiyete Bozukluğu (Sosyal Fobi)

Bazen sosyal hayatta tedirgin hissetmek normaldir. Örneğin, bir konuşma yapmak için toplum önüne çıktığınızda endişeli hissedebilirsiniz.

Bazen sosyal hayatta tedirgin hissetmek normaldir. Örneğin, bir konuşma yapmak için toplum önüne çıktığınızda endişeli hissedebilirsiniz. Ancak, sosyal anksiyete bozukluğu başkaları tarafından yargılanmaktan tedirgin olunduğu için anksiyete, endişe ve utangaçlık hissi yaratır. Sosyal anksiyete bozukluğu yaşarsanız, hayatınızın dengesini bozabilecek seviyeye gelebilir. Sosyal anksiyete bozukluğu kronik bir beyinsel sağlık sorunudur, ancak tedavi ile bu durumdan kurtulabilirsiniz.

Sosyal anksiyete bozukluğu semptomları nelerdir?

Günlük hayatta utangaçlık veya endişe özellikle çocuklarda her zaman sosyal anksiyete bozukluğunun belirtisi değildir. Bazı insanlar karakter olarak çekingen veya bazı insanlar diğerlerine göre daha çok dışa dönüktür.

Sosyal anksiyete bozukluğunun semptomları:

l  Yargılanabileceğinizi düşünerek bazı durumlarda endişe duymak

l  Kendinizi küçük düşüreceğinizi düşünmek

l  Yabancılarla konuşurken yoğun endişe duyma

l  Başkaları tarafından endişeli olunduğunun fark edileceğinden korkma

l  Vücuttaki endişe belirtilerinin fark edileceğinden korkma

l  Utanma duygusundan dolayı insanlarla iletişimde bulunmaktan kaçınma

Çocuklarda anksiyete bozukluğu belirtileri şunlar olabilir. Akranlarıyla ya da yetişkinlerle iletişim kurarken oluşan endişeden dolayı ağlamak, anne ya da babasına sarılmak, Öfke nöbetleri geçirmek, konuşmaktan kaçınmak gibi.

Fiziksel belirtiler

l Nabzın hızlı atması

l Terleme

l Yüzde kızarma

l Titreme

l Mide krampı ya da mide bulantısı

l Baş dönmesin

l Nefes almakta zorluk çekmek

l Bir şey düşünememek

Sosyal anksiyete bozukluğu olan insanlar aşağıdaki günlük aktiviteleri yaparken zorluk yaşarlar:

l Tanımadığı kişilerle iletişim kurmak

l Kalabalık ortamlara girmek   

l Okula ya da işe gitmek

l Konuşmayı başlatmak

l Flört etmek

l Göz teması kurmak

l Aldığı bir ürünü iade etmek

l İnsanların bulunduğu odaya girmek

l Kalabalık ortamlarda yemek yemek

l Umumi tuvaletleri kullanmak

Sosyal anksiyete bozukluğunun nedenleri nelerdir? 

Sosyal anksiyete bozukluğuna biyolojik ve çevresel nedenler sebep olabilir.

Biyolojik nedenler

Kalıtsal özellik: Sosyal anksiyete bozukluğu ailenin genetik yapısından kaynaklanabilir. Fakat bunun ne kadar etkili olduğu bilinmemektedir.

Beyin yapısı: Beyinde bulunan amigdala yapısı insanların korku ve endişe gibi duygularını kontrol eder. Amigdala yapısı bozuk olan insanlar, sosyal ortamlara girerken artış gösteren anksiyete bozukluğuna sebep olabilir.

Çevresel faktörler: Sosyal anksiyete bozukluğu ebeveynleri modelleyen çocukluk zamanlarından beri gelişen davranışlardan kaynaklı olabilir. Ayrıca ebeveynlerin çocuklarını aşırı kontrol etmesi ve aşırı korumacı olması çocukların ileride böyle bir sorunla karşılaşmasına sebep olabilir.

Sosyal anksiyete bozukluğu’nun risk faktörleri nelerdir?

l Biyolojik ailede sosyal anksiyete sorunu yaşayan birey varsa sizin de bu sorunu yaşama olasılığınız yüksektir.

l Yaşanan olumsuz olaylar kişinin ileride sosyal anksiyete bozukluğu yaşamasına sebep olabilir. Bunlardan bazıları şunlardır; alay edilme, zorbalık yaşama, aşağılanma, travma, aile içi şiddet ya da istismar gibi.

l Sosyal anksiyete bozukluğu insanlarda ileri yaşlarda da ortaya çıkabilir. Örneğin parkinson hastalığı, kekemelik, ciltte gelişen bazı değişimler gibi fiziksel görüntünün değişmesi sosyal anksiyete bozukluğunu tetikleyebilir.

Sosyal anksiyete bozukluğunun komplikasyonları nelerdir?

l Sosyal anksiyete bozukluğu tedavi edilmezse ileride bazı problemler yaşanabilir bunlardan bazıları şunlardır:

l İşe ya da okula gidememe

l Hayattan zevk almama

l Kendine olan güvenin azalması 

l İddialı olmama

l Negatif düşüncelerle kendi kendine konuşma

l İnsanların kendisini eleştirmesine aşırı tepki verme

l Sosyal ilişkiler kurmakta zorlanma

l Aşırı alkol tüketimi

l İntihar

Sosyal anksiyete bozukluğunu engellemek için neler yapılabilir?

Sosyal anksiyete bozukluğuna sahipseniz semptomları azaltmak için size ipuçlarını aşağıda sıraladık.

l  Yardım alın. Vakit kaybetmeden en kısa zamanda tedavi olmak için yardım alın.

l  Günlük tutun. Ruh sağlığınızı nelerin bozduğunu daha iyi takip edebilmek için endişeli hissetmenize neden olan ve sizi strese sokan durumları not edin, bunları ruh sağlığı uzmanınızla da paylaşın.

l  Kendinize vakit ayırın. Sizi strese sokan durumlara daha az vakit ayırıp, hoşunuza giden şeyleri yapmak için daha fazla vakit ayırın.

l  Maddeyi kötüye kullanımdan uzak durun. Alkol ya da uyuşturucu ve hatta kafein veya sigara kaygıya neden olabilir. Bu maddelere bağımlı iseniz bırakmak sizi daha çok strese sokabilir, bu nedenle bu maddelerin kullanımını kendi başınıza bırakamazsınız bu nedenle uzmandan yardım isteyin.

Sosyal anksiyete bozukluğu nasıl teşhis edilir?

Doktorunuz aşağıdaki durumları değerlendirerek tanınızı koyabilir.

l Yaşamış olduğunuz herhangi bir tıbbi müdahale ya da kullanmış olduğunuz herhangi bir ilacın anksiyeteye sebep olup olmadığını araştırır.

l Hangi durumlarda belirtilerin ortaya çıktığını araştırır.

l Birtakım durumları sıralayıp bunların sizi endişelendirip endişelendirmediğini sorar. Örneğin, kalabalık ortamlara girmek, ilk kez tanışılan insanlarla konuşurken stresli olup olmamak gibi.

Sosyal anksiyete bozukluğu nasıl tedavi edilir?

Sosyal anksiyete bozukluğu iki şekilde tedavi edilir. Bunlardan ilki psikoterapi veya diğeri ilaçlarla tedavidir ya da her ikisi de olabilir.

1. Psikoterapi

Psikoterapi, çoğu zaman sosyal anksiyete bozukluğu olan insanlarda semptomları hafifletmekte ya da ortadan kaldırmaktadır. Terapi sayesinde sizi strese sokan düşüncelerin neler olduğunu öğrenebilir ve bunlarla nasıl başa çıkacağınıza dair ipuçları elde edersiniz.

2. İlaç

Doktorunuz gerekli gördüğünde sizin için uygun olan ilacı size reçete edecektir.

Doktorunuzun sorabileceği bazı sorular?

l Stresli olma ya da endişeli olma durumu bir olayı yapmaktan sizi geri koyuyor mu ya da insanlarla konuşmaktan vazgeçmenizi sebep oluyor mu?

l Sizin ön planda olduğunuz sosyal aktiviteleri yapmaktan kaçınıyor musunuz?

l Utanmak ya da küçük düşmek en büyük korkularınız arasında mı?

l Semptomlar ne zaman ortaya çıkmaya başladı?

l Semptomlarımıza iyi gelen ya da kötü gelen şeyler var mı, varsa bunlar nelerdir?

l Semptomlarınız iş ya da okul hayatınızı olumsuz etkiliyor mu? 

l Biyolojik ailenizde benzer sorunlar yaşayan birisi var mı?

l Akıl hastalığı tedavisi daha önce gördünüz mü?

l Daha önce intihar etmeyi düşündünüz mü ya da daha önce intihar girişiminde bulunduğunuz mu? 

l Alkol ya da keyif verici madde kullanıyor musunuz? Kullanıyorsanız ne sıklıkla?

HABERE YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.