Küçük yaşta obezite ile ilgili şok detaylar

Küçük yaşta obezite ile ilgili şok detaylar

Vücuttaki yağ oranının artması ile oluşan obezitenin görülme sıklığı tüm dünyada giderek çoğalmakta. Türkiye ‘de yapılan bir araştırmada genç ve çocukların yüzde 10- 25 ‘inin aşırı kilolu ya da obez olduğunu söylüyor.

Vücuttaki yağ oranının artması ile oluşan obezitenin görülme sıklığı tüm dünyada giderek çoğalmakta. Türkiye ‘de yapılan bir araştırmada genç ve çocukların yüzde 10- 25 ‘inin aşırı kilolu ya da obez olduğunu söylüyor.

Obeziteden kurtulmak için hayat boyunca sağlıklı beslenme ve hareketin şart olduğunu belirten Çocuk Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Profesör Doktor Cengiz Kara korona virüs sürecinde obezitenin neden arttığını ve alınması gereken tedbirleri anlattı.

screenshot-6.jpg

Korona virüs salgını çocuklarda da kilo artışına sebep oldu.

Tüm dünyayı etkisi altına alan korona virüs herkesin hayatını alt üst etti ve özellikle çocukları çok etkiledi. Korona virüs sürecinde çocuklar evde hareketsiz kaldı. Yüz yüze eğitime ara verilip derslerin çevrimiçi olması da hareketsizliği artırdı. Evde saatlerce ekran karşısında olan çocukların beslenme alışkanlıkları da değişti, abur cubur tüketimi çoğaldı. Maalesef bu olumsuzlukların çocuklar üzerinde ki etkisi hemen gözlemlendi. Virüs sürecinde bazı çocuklarda 5 ila 10 kilogram kilo artışı görüldü. Ayrıca hazır gıda tüketiminin çoğalması ve hızlı kilo alımı ile beraber, özellikle kız çocuklarında meme büyümesi ve erken ergenlik belirtilerine rastladık. Bu süreç içerisinde anne- babaların çocuklarının sağlığı hakkındaki korkuları çoğaldı.

Korona virüs sürecinde Obeziteden korunma yolları:

screenshot-9.jpg

  • En başta çocuklarınızın hareketini artırın.
  • Online eğitimde 15-20 dakika teneffüs veriliyor. Bu teneffüste çocuklarınızın bahçeye ya da dışarıya çıkıp nefes almasını, koşmasını sağlayın. Dışarısı bu aktivite için uygun değilse ev ortamında yapılmalıdır.
  • Eğitimden sonra akşam vakitlerinde anne- babaların çocukları ile 30- 60 dakika tempolu yürüyüş yapıp hareketsizliğe son vermeleri gerekir.
  • Uyku saatlerine dikkat edilmelidir. Yatağa geçiş saati 10-11 ‘i geçmemelidir.
  • Öğün atlaması olmadan sabah, öğle ve akşam yemekleri düzenli bir şekilde yenmelidir. Ancak abur cubur tüketilmemelidir.


OBEZİTE NEDEN OLUR?

screenshot-8.jpg

Obezitenin iki çeşidi vardır. Birisi hayat tarzından kaynaklı basit obezite diğeri ise Endokrin ve genetik bozukluklardan kaynaklı obezite. Vücutta genetik bozukluklardan oluşan obezite çok nadir görülen obezite çeşitidir. Çocukların yüzde 95 ‘inde harcanan enerji ile alınan kalori arasındaki dengesizlikten dolayı obezite oluşur. İnsan vücudu yeme, içme, koşma, nefes alma gibi günlük aktiviteleri yapmak için enerji sarf eder. Ayrıca çocukların büyüyüp gelişmesi için enerjiye ihtiyaçları vardır. Bu harcanılan enerji yediğimiz besinlerden elde edilir.
Eğer besinlerden karşılanan enerji fazla, buna karşılık olarak günlük aktiviteleri yapmak için harcanan enerji az ise, kalan enerji vücutta yağ kitlesi olarak depo edilir. Artan yağ kitlesine bağlı olarak kilo artışı gözlenir ve obeziteye yol açar. Vücutta her 7000 kalori yaklaşık 1 kilo yağ olarak depo edilir. Kilo almak çok kolay ama vermesi bir hayli zordur. Maalesef hatalı anne- baba hareketleri ve yanlış beslenme tarzı çocukların şişmanlamasına hatta obezite olmasına yol açıyor.

Obezite kaynaklı sağlık sorunları nelerdir?

Obezite çocukluktan başlayarak türlü sağlık problemleri ve rahatsızlıklara sebep olur. Şişmanlık, sigara kullanmayan 40 yaş ve civarının yaşam süresini 7-8 yıl, sigara kullananların yaşam sürelerini ise 13-14 yıl kısaltır. Küçük yaşta başlayan obezitenin ise yaşam süresini 15-20 yıl kısalttığı düşünülüyor. 

  • Erken başlayan ergenlik,
  • Böbrek rahatsızlıkları,
  • Kız çocuklarında düzensiz regl ve aşırı kıllanma,
  • Safra kesesi iltihabı ve taşları,
  • Karaciğer yağlanması,
  • Nefes darlığı,
  • Horlama,
  • Astım,
  • Depresyon ve psikoloji bozukluğu,
  • Kanser riskinde artış,
  • Şeker hastalığı,
  • Kemiklerde eğrilik,
  • Cilt sorunları,
  • Damar tıkanıklığı,

 

Çocuklarda obezite nasıl tedavi edilir?

  • Obeziteden kaynaklı rahatsızlık varsa araştırılmalı: En başta uzman bir doktor tarafından çocuk incelenip obeziteye sebep olan hastalık olup olmadığı araştırılmalı. Hormonal bir sorun saptanırsa en başta o tedavi edilmelidir. Basit şişmanlığı olan çocuklarda beslenme ve hayat tarzı tekrardan oluşturulur. Düzenli spor ve günlük yaşamda hareketlilik artırılır.
  • Hareketlilik artırılmalı: Tedavinin diğer en önemli unsuru hareketliliktir. Kilolu çocuklarda günlük aktiviteye ilave olarak yarım saat orta dereceli hareket ve yürüyüş yapılmalıdır.
  • Beslenme alışkanlığı gözden geçirilmeli: Çocukların büyümeleri devam ettiği için yetişkinlerin uyguladığı diyet çocuklara uygulanmaz. Kalori alımının azalması çocukların büyümesini engeller. Beslenme planı kesinlikle bir uzman tarafından kontrol edilmelidir.
  • Hayat boyunca devam edecek değişiklik sağlanmalıdır: Çocuğun beslenme planına uyum sağlaması ve daha aktif bir hayat sürmesi, yeme alışkanlığını bir ödül olarak gösterilmesinden vazgeçilmesi ve daima psikolojik destek verilmelidir.
  • Ebeveynler çocuklarına daima destek olmalıdır: Tüm ailenin çocuğuna destek olması çok önemlidir. Hedefleri çocuklarının belirli kilo kaybetmelerini sağlamak değil hayatı boyunca dengeli beslenmesini sağlamaktır.

 

Obeziteden korunmak için doğum sonrasına yönelik öneriler

Araştırmalar hazır mamalarla beslenmenin özel risk oluşturduğunu gözler önüne sunmaktadır. Anne sütü bebekler için en önemli besindir ve şişmanlığa karşı koruyucu özelliği vardır. Uzun süre anne sütü alan çocuklarda obezite riski azalmaktadır. Dolayısı ile ilk 6 ay anne sütü tek başına kullanılmalıdır ve çocuk 1- 2 yaşına gelince ek besinlerle beraber anne sütü verilmelidir. Ek besinlere gereksiz ve erken başlanmamalıdır. Hazır mamalarla çok beslenme yapılmamalıdır.

Diğer taraftan bazı bebeklerin yalnızca anne sütü ile beslendikleri ilk 6 ayda hızlı bir şekilde kilo alımı gözlenir. Bu bebeklerde iki özellik dikkat çeker: Anneleri aşırı kiloludur ve bebek ağladıkça gün içerisinde her defasında emzirirler. Obezite annelerin bebeklerinin büyüme evresi yakın izlenmelidir.

Kiloda hızlı artış gözleniyorsa emzirme düzeni kontrol edilmelidir. Ek besine geçecekleri zaman enerjisi düşük gıdalar tercih edilmelidir. Anne sütü emmeyen bebeklerde proteince düşük içerikli formüle mamalar kullanılmalıdır. Kısacası, bebeklik döneminde obezitenin önüne geçilmesi için öneriler aşağıda verilmiştir.

  • Bebeklere ilk 4 ila 6 ayda yalnızca anne sütü verilmelidir.
  • Katı besinler ve şeker bakımından yüksek içeceklerin kullanılması ertelenmelidir.
  • Ek gıdalara erken başlanmamalıdır.
  • Özellikle, formüla mamaları ile beslenen bebeklerde katı gıdaların kullanımına geç başlanmalıdır.
  • Bebek doyduktan sonra öğününü bitirmesi için zorlanmamalıdır.